Zanim nadano nazwę, warto było sprawdzić historię. Wpadka z „Aurorą” w Polkowicach

Nadanie polkowickiemu kinu imienia „Aurora” stało się okazją do uroczystości z udziałem burmistrza Polkowic. Sama inicjatywa nadania placówce nazwy, która ma ją wyróżniać i budować jej rozpoznawalność, nie budziłaby większych zastrzeżeń. Problem zaczyna się jednak wtedy, gdy za efektowną nazwą nie idzie refleksja nad jej historycznym znaczeniem. Czy przed podjęciem takiej decyzji ktokolwiek w Centrum Kultury w Polkowicach lub Urzędzie Gminy zadał sobie trud sprawdzenia, z czym właściwie kojarzy się „Aurora”?

„Aurora” to nie tylko łacińskie słowo oznaczające jutrzenkę. To również nazwa rosyjskiego krążownika, który na trwałe zapisał się w historii rewolucji październikowej. Okręt zasłynął przede wszystkim z wydarzeń z listopada 1917 roku, kiedy jego strzał ślepym pociskiem stał się symbolicznym sygnałem do szturmu na Pałac Zimowy. Wydarzenie to obrosło legendą i zostało wykorzystane przez bolszewicką propagandę do budowania mitu rewolucji.

Historia „Aurory” nie jest jednak niewinną opowieścią o romantycznym okręcie, który odegrał przypadkową rolę w dziejach świata. Krążownik stał się jednym z najbardziej rozpoznawalnych symboli przewrotu bolszewickiego, a w czasach Związku Radzieckiego otoczono go niemal kultem. Jego wizerunek służył utrwalaniu ideologii komunistycznej, której skutki Europa Środkowo-Wschodnia odczuwała przez dziesięciolecia. Dla Polski, doświadczonej przez sowiecką dominację, represje i ograniczenie suwerenności, ten symbol ma szczególnie obciążone znaczenie historyczne.

Oczywiście można argumentować, że nazwa kina nie musi być deklaracją polityczną, a samo słowo „Aurora” ma również pozytywne, niezwiązane z historią rewolucji skojarzenia. Właśnie dlatego wybór tej nazwy wymagał jednak szczególnej staranności i świadomości kontekstu. W instytucji kultury, która powinna nie tylko organizować wydarzenia, lecz także dbać o dziedzictwo i edukację, znajomość historii nie powinna być dodatkiem, ale podstawowym obowiązkiem.

Nie chodzi o to, by każde słowo i każdą nazwę poddawać ideologicznemu osądowi. Chodzi o elementarną odpowiedzialność za symbole, którymi posługują się instytucje publiczne. Nazwa kina może być wizytówką miasta, ale może też stać się świadectwem braku należytej staranności przy podejmowaniu decyzji.